Jakiś czas temu mieliście okazję poczytać trochę o systemie zarządzania stroną, czyli popularnie zwanym CMS. Wspomniałem tam, że są rozwiązania płatne jak i darmowe. Dziś, zgodnie z zapytaniem jednego z czytelników, chciałbym przedstawić różnice między nimi i spróbować odpowiedzieć na pytanie "które jest lepsze?".

Na początku może od razu zaznaczę, że nie chciałbym tym artykułem jednoznacznie wskazywać na którykolwiek z programów. Każdy ma swoje wady i zalety. Jedni zechcą zapłacić bo będą przekonani, że za darmo to nic nie ma. A jeśli jest to musi to być kiepskie. Inni zaufają ogromnej sile idei oprogramowania Open Source i sami ściągną i zainstalują sobie któryś z bezpłatnych programów. No może nie do końca sami, bo instalacją jak i adaptacją powinien zająć się ktoś kto się na tym zna jeśli ma to mieć ręce i nogi.

Czy darmowy CMS jest... darmowy?

Najpopularniejszymi, bezpłatnymi systemami zarządzania stroną są obecnie Wordpress, Joomla, Drupal czy stosowany w e-commerce PrestaShop. Pisząc bezpłatnymi mam na myśli to, że można je po prostu ściągnąć i zainstalować na serwerze, a potem po odpowiednim dostosowaniu do swoich potrzeb uruchomić na nich stronę internetową. Tysiące modułów i całkiem przyjazne interfejsy użytkownika sprawiają, że z CMS-ów tych korzysta wiele osób i firm na całym świecie. Tu nasuwa się jednak pytanie - czy statystyczny Kowalski będzie w stanie sam to ogarnąć? Pewnie tak. Kwestia tylko tego z jakim efektem. CMS to bardzo przydatne narzędzie, z którego jednak trzeba wiedzieć jak korzystać. Jak ktoś da mi farby i płótno to owszem namaluję mu obraz, ale znając moje fatalne poczucie estetyki i naprawdę kiepskie zdolności artystyczne trzeba by go pewnie od razu potem spalić. Podobnie jest z tworzeniem stron. Jeśli chcesz mieć profesjonalną www opartą o efektywny system zarządzania to lepiej skorzystaj z usług specjalisty.

I tu dochodzimy do momentu w którym darmowy CMS okazuje się być nie do końca darmowy. Bo jeśli nie masz odpowiedniej wiedzy to aby móc z niego korzystać najpierw musisz zapłacić komuś kto Ci to umożliwi :) W grę wchodzi w tym przypadku czasem nie tylko programista ale i grafik czy webmaster.

Jeśli jednak zostajesz sam z darmowym CMS-em, bez żadnego wsparcia, warto abyś wiedział jakie są wady i zalety takiego kroku.

Zalety

  • jest za darmo
  • darmowe rozszerzenia i moduły pozostawiają sporą swobodę wyboru
  • mnogość dostępnych publikacji które mogą pomóc w zrozumieniu działania systemu
  • bezpłatne CMS-y najczęściej mają charakter Open Source. Oznacza to, że ich kod źródłowy jest swobodnie dostępny do wglądu i wprowadzania poprawek
  • społeczność programistów którzy rozwijają i ulepszają systemy open-sourcowe jest naprawdę duża
  • jeśli będziesz niezadowolony z programisty który opiekuje się Twoim CMS-em zawsze możesz znaleźć kogoś innego

Wady

  • bez odpowiedniej wiedzy niewiele można z takim oprogramowaniem samemu zrobić. Często wymagana jest pomoc programisty, za którą trzeba płacić.
  • co więcej, bardzo często ciężko jest trafić od razu na kompetentnego specjalistę (czy to freelancera czy firmę). Skutek może być taki, że zanim czyjaś praca Cię usatysfakcjonuje przewinie Ci się kilka, kilkanaście osób.
  • w razie jakichkolwiek problemów z działaniem samego systemu lub różnych modułów nie masz gwarancji że twórcy Ci pomogą. Zapomnij, że zadzwonisz do supportu i ktoś Ci ładnie wszystko wyjaśni :)
  • w związku z tym, że kod źródłowy jest ogólnie dostępny jest bardziej podatny na błędy i ataki hackerów

Oczywiście w momencie kiedy zatrudniasz do obsługi darmowego CMS-a kompetentną osobę lub firmę (np. nas;) sporo problemów spada Ci z głowy. Wiesz wtedy, że masz ciągłe wsparcie techniczne a jeśli zechcesz wprowadzić jakiekolwiek zmiany to będzie miał kto się tym zająć.

Płatny CMS

Technicznie rzecz ujmując płatny CMS może zupełnie nie różnić się od tego darmowego. W praktyce, firmy które je oferują, bardzo często wzorowały się właśnie na takim Wordpressie czy Preście. Funkcje i możliwości są bardzo podobne. Różnicą jaki zwykły Kowalski jedynie zauważy, jest to że wykupując licencję na komercyjny program zdecyduje się na podpisanie umowy z twórcą danego systemu. Ma to oczywiście wiele plusów. Wiesz, że kod jest zamknięty, nie ma wiec możliwości aby każdy mógł do niego zajrzeć i wprowadzać jakiekolwiek zmiany.

Zalety

  • wykupując licencję masz gwarancję, że otrzymujesz stałe wsparcie techniczne od twórcy
  • kod źródłowy jest czysty i nie trafia w niepowołane ręce, co za tym idzie jest mniej narażony na ataki z zewnątrz
  • jeśli twórca jest ogarnięty to możesz zlecać mu rozwiązania, których nie będzie miał nikt inny

Wady

  • jest płatny
  • podpisując umowę z jedną firmą jesteś niejako na nią skazany (tylko oni będą mogli wprowadzać zmiany w kodzie)
  • niektórzy dostawcy komercyjnych CMS-ów z różnych przyczyn nie oferują ich dla osób prywatnych (warunkiem jest posiadanie własnej działalności gospodarczej)

CMS szyty na miarę

Jest jeszcze jedna opcja o której należałoby wspomnieć. Chodzi o CMS dedykowany, który niestety jest bardzo często mylony ze zwykłym oprogramowaniem płatnym.

Mówi - Mariusz, osoba która w naszej firmie zajmuje się m.in. systemami CMS:

"Klienci często żyją w przekonaniu że jak już zapłacą za CMS to będzie to system dedykowany tylko dla nich. Szastają potem tym sformułowaniem na lewo i prawo. W rzeczywistości mało którego z nich  byłoby stać na takie rozwiązanie. Systemy dedykowane opierają się bowiem o prawa licencyjne na wyłączność, czyli system jest budowany od A do Z wg specyfikacji Klienta i dostosowany tak aby spełnić jego wymagania. Systemy takie budowane są głównie dla serwisów webowych, w których nie ma mowy o jakiejś standaryzacji. Mogą to być duże systemy dla banków, sieci komórkowych albo dla mniejszych podmiotów, którym zależy na tym aby system działał zgodnie z ich specyfikacją (np. nasz system sprzedaży domen i hostingu na DiH.pl - jest systemem dedykowanym spełniającym wymogi przez nas założone). Błędnym więc jest stwierdzenie, że wszystkie płatne systemy są dedykowane. Bo te tworzone są jako pojedyncze egzemplarze, przez co mogą kosztować kilkanaście, kilkadziesiąt czy nawet kilkaset tysięcy złotych."

Więc który lepszy?

Część na pewno powie, że ten który mniej będzie mnie kosztował:) Niestety nie ma precyzyjnej odpowiedzi który to. Nieważne czy zakupisz licencję czy zatrudnisz programistę do obsługi darmowego oprogramowania. Koszty na pewno będziesz miał. Wszystko tak naprawdę będzie zależało od tego jak rozbudowany ma być Twój serwis. I od firmy która Ci pomoże tym się zająć.

 


Mariusz Korzeniecki

O Autorze